Metrica

Aşk ile Kurulan Kent; Stratonikeia

Muğla’nın Yatağan ilçesi Eskihisar ve Turgut mahallelerinde tarihi antik kent Stratonikeia ile kentin dini merkezi Lagina’da kazılar devam ediyor. Kazı başkanı PAÜ Arkeoloji Bölümü Öğretim Üyesi Prof. Dr. Bilal Söğüt, Klasik dönemden, her dönemden eserlerin gün yüzüne çıkarıldığı Stratonikeia ve Lagina’yı yılda yaklaşık 20 bin kişi ziyaret ettiği antik kentle ilgili bilgiler verdi.

Şahin Polat
Şahin Polat Tüm Haberleri
Aşk ile Kurulan Kent; Stratonikeia
Aşk ile Kurulan Kent; Stratonikeia
+3
Haber albümü için resme tıklayın

Eski yazıtlardan edinilen bilgiye göre Suriye Kralı I. Seleukos’un oğlu olan 1. Antiakos ile babasının yeni eşi yani üvey annesi Stratonike görür görmez birbirlerine aşık olurlar. Oğlunun aşkından yataklara düşmesine dayanamayan 1. Seleukos, ülkeyi terk etmeleri şartıyla evlenmelerine izin verir. 1. Antiakos da Stratonike ile birlikte bugün Muğla’nın Yatağan ilçesi Eskihisar mahallesi sınırlarında kalan yerde M:Ö 3. Yüzyılda yeni bir kent kurar ve kente eşi Stratonike’nin adını verir.

Ekonomik olarak önemli bir geçiş yolu üzerinde bulunan ve su kaynakları açısından zengin olan bölge, yalnız Stratonike döneminde değil Klasik dönemden Helenistik döneme, Bizans’tan Menteşe Beyliği ve Osmanlı’ya kadar birçok medeniyete ev sahipliği etmiş. Aynı alanda bir çok kent kurulup yıkılmış. Türkler’in eline geçtikten sonra da Eskihisar ismiyle günümüze kadar gelmiş.

Yılda 20 Bin Turist Ziyaret Ediyor

Bugün Stratonikeia antik kentinin de yer aldığı Eskihisar’da, Türk döneminden kalma köy meydanında restorasyon çalışmaları devam ediyor. 1957 depreminden sonra köyleri taşınan, daha sonra 2 kez daha yer değiştiren Eskihisarlılar’ın bir kısmı geri dönüp eski evlerini restore etmişler. Halen köyde 5 aile ikamet ediyor. Tarihi köy camisi halen aktif kullanılıyor. Meydanda kurulan açık pazarda köylüler kendi ürünlerini satıyorlar. Ayrıca ziyaretçilerin alışveriş edebileceği hediyelik eşya dükkanları, oturulacak alanlar var. Menteşe Beyliği’nden kalma hamam da ziyarete açık. Stratokeia antik kenti ve Lagina kutsal alanının bulunduğu Eskihisar ve Turgut mahallelerini yılda 20 bin turist ziyaret ediyor.

Osman Hamdi Bey’in Başlattığı Kazı

2008 yılından bu yana Stratonikeia, 2016 yılından beri de Lagina’nın kazı başkanlıklarını yürüten PAÜ Arkeoloji Bölümü Öğretim Üyesi Prof. Dr. Bilal Söğüt, sorularımızı cevapladı. Türk Tarih Kurumu’ndan 10 görevlinin yanı sıra 8 ayrı üniversiteden öğretim görevlisi ve öğrenciler ile farklı mesleklerden uzmanların katılımıyla kazıları titizl

Aşk ile Kurulan Kent; Stratonikeia

ikle sürdürdüklerini kaydeden Prof. Dr. Bilal Söğüt önemli bilgiler verdi.

Batı Anadolu’da ilk kazı yapılan yerin Lagina olduğunu kaydeden Prof. Dr. Bilal Söğüt, 1891 yılında Nemrut Dağı’nda kazı çalışmaları yapan Osman Hamdi Bey’in, Avusturyalılar’ın Lagina’da kazı çalışmaları yapacağını duyunca onlardan önce gelip bölgede kazı çalışmalarını başlattığını söyledi.  Çıkarılan eserlerin tamamının yurtta kaldığını belirten Söğüt, başta tapınak frizleri olmak üzere o dönemde çıkarılan eserlerin halen İstanbul Arkeoloji Müzesi’nde sergilendiğini söyledi.

Cumhuriyet döneminde ise kazıların; Prof. Dr. Yusuf Boysal başkanlığında 1966 yılında Lagina’da, 1977 yılında ise Stratonikeia’da kazıların yeniden başladığını belirten Söğüt, günümüza kadar devam eden çalışmaların Kültür ve Turizm Bakanlığı öncülüğünde yılın 12 ayı sürdürüldüğünü ifade etti.

Tarihi Hititler’e Kadar Uzanıyor

Stratonikeia ve Lagina Kazı Heyeti Başkanı Prof. Dr. Bilal Söğüt şunları söyledi:

“Stratonikea antik dönemle günümüzün iç içe olduğu bir yer. Tarihi Hititler’e kadar uzanıyor. Klasik, Helenistik, Roma, Bizans, Menteşe beyliği, Osmanlı ve Cumhuriyet olmak üzere bölgede her döneme ait eserler var. Kente girişte sizi bir yandan geç klasik döneme ait surlar, diğer yandan Menteşe beyliği döneminden kalan hamamlar, camiler, evler karşılıyor. Kentin henüz çok az bir bölümü kazılmış durumda. Kuzey şehir kapısının girişi ayağa kaldırılmış durumda. Hemen arkasında anıt çeşme var. Ayrıca antik dönemin en büyük Gymnasiumunda, doğu-Batı caddesinde, Roma hamamı ve tiyatroda da kazılara devam ediyoruz.

Aşk ile Kurulan Kent; Stratonikeia

Meclis Binasının Duvarında Ürün Fiyat Listesi

Stratonikeia’da çıkarılan en önemli yapılardan biri Meclis Binası. Yapıda 2000 yıl öncesinden kalma kentin takvimi var. Yapının bir tarafında Latince, Yunanca, diğer tarafında ise Osmanlı döneminde eklenen yazıtlar var. Bu yazıtların en önemlisi; 23 metrekare bir alanı kaplayan Roma döneminden kalan ürün fiyat listesi. Yazıtlarda MS 301 yılında Roma’da satılan ekmekten zeytinyağına, balıktan ayakkabı ve gömleğe kadar her türlü ürünlerin fiyatları yer alıyor. O dönemde de enflasyon olduğu için ürünlerin tavan fiyat listesi belirlenmiş.

Ortaya çıkarılan bir diğer önemli yapı ise Latrine; yani antik dönem umumi tuvaleti. Arada bölmelerin olmadığı 92 kişi kapasiteli latrinede ortada sütunlarla çevrili bir havuz, kenarda ise oturma yerleri bulunuyor. Kent merkezindeki Latrinede Romalılar hem ihtiyaçlarını giderip hem sosyalleşiyorlardı.

Aşk ile Kurulan Kent; Stratonikeia

Paganlar Tanrıça Khate İçin Lagina’ya Geliyor

Stratonikeia’ya bağlı kentin iki yanında iki önemli dini merkez; güneyde Panamara kuzeyde ise Lagina bulunuyor. Panarama’da bugüne kadar hiç kazı yapılmamış. Bugün Yatağan Turgut Mahallesi sınırlarında bulunan kutsal alan Lagina’da ise Pagan inancının önemli sembollerinden olan Tanrıça Khate’nin ihtişamlı tapınağı bulunuyor. Bu nedenle bu dini merkez dünyanın çeşitli ülkelerinde Pagan inancına sahip insanlar tarafından büyük ilgi görüyor.

Aşk ile Kurulan Kent; Stratonikeia

Lagina’da yılda bir tören, 4 yılda bir de büyük tören yapılırdı. Törende önde anahtar taşıyan bir kız, arkada ise kızlardan oluşan bir koro Lagina’dan yola çıkıp 8,5 kilometre uzunluğundaki kutsal yoldan yürüyerek Stratonikeia’ya gidiyordı.  Kente ulaşıp bağlılıklarını bildirdikten sonra aynı yoldan geri döndüklerinde ise tören başlıyordu. Hem tapınağın içinde hem de çevresinde tören yapılıyordu. Dışarıdaki törene tüm halk katılırken, içerideki töreni sadece üst düzey yöneticiler izleyebiliyordu. Panamara’da yapılan törenler öncesi de atın üzerinde Zeus heykeli Stratonikeia’ya getirilip geri götürülüyordu.”

Aşk ile Kurulan Kent; Stratonikeia

20 Şub 2024 - 21:03 - Kültür Sanat

Mahreç  Şahin Polat


göndermek için kutuyu işaretleyin

Yorum yazarak Gazetesehir Topluluk Kuralları’nı kabul etmiş bulunuyor ve yorumunuzla ilgili doğrudan veya dolaylı tüm sorumluluğu tek başınıza üstleniyorsunuz. Yazılan yorumlardan Gazetesehir hiçbir şekilde sorumlu tutulamaz.

Haber ajansları tarafından servis edilen tüm haberler Gazetesehir editörlerinin hiçbir editöryel müdahalesi olmadan, ajans kanallarından geldiği şekliyle yayınlanmaktadır. Sitemize ajanslar üzerinden aktarılan haberlerin hukuki muhatabı Gazetesehir değil haberi geçen ajanstır.